Перейти к содержимому


Фотография

Maidə 44


  • Mövzuya cavab vermək üçün, avtorizasiyadan keçməlisiniz.
Bu mövzudakı ismarıc sayı: 2

#1 Zeynul Abidin

Zeynul Abidin

    Həvəskar

  • İstifadəçi
  • PipPipPip
  • 269 ismarıc
  • Məzhəb:Hənəfi

Yerləşdirilmə tarixi: 09 mart 2013 - 18:27

 

بسم الله الرحمن الرحيم

Şəkk yoxdur ki, uca Allah Qurani Kərimi insanların anlayıb əməl etməsi üçün göndərib. Ayələri doğru anlamanın yolu isə təfsir kitablarından istifadə etməklə açılır…
Allahın izni və yardımıyla sizə təfsirini təqdim edəcəyəm ayə tarix boyu və hal – hazırda “aktual” sayıla biləcək mübarək ayələrdəndir. Uca Allah buyurur:

 

وَمَنْ لَمْ يَحْكُمْ بِمَا أَنْزَلَ اللَّهُ فَأُولَئِكَ هُمُ الْكَافِرُونَ


“Hər kim, Allahın endirdiyilə hökm etməzsə, onlar kafirlərdir!”
Maid
ə - 44


  • Umm Maryam bu ismarıcı bəyəndi

#2 Zeynul Abidin

Zeynul Abidin

    Həvəskar

  • İstifadəçi
  • PipPipPip
  • 269 ismarıc
  • Məzhəb:Hənəfi

Yerləşdirilmə tarixi: 09 mart 2013 - 19:10

Müfəssirlərdən Əbu Abdillah Əl Qurtubi (600-671 h/1204-1274 m) ayənin təfsirində deyir:
 

نزَلت كلُّها في الكفار ; ثبت ذلك في صحيح مسلم من حديث البراء , وقد تقدم , وعلى هذا المعظَم
فأما المسلم فلا يكفُر وإن ارتكَب كبيرةً , وقيل : فيه إضمارٌ ; أي ومَن لم يحكُم بما أنزَل الله رداً للقرآن , وجحداً لقول الرسول عليه الصلاة والسلام فهو كافرٌ ; قاله ابن عباسٍ ومجاهدٌ , فالآية عامةٌ على هذا
قال ابن مسعود والحسن : هي عامةٌ في كلِّ مَن لم يحكُم بما أنزلَ الله مِن المسلمين واليهود والكفارِ أي معتقِداً ذلك ومستحلا له ; فأما مَن فعَل ذلك وهو معتقِد أنه راكبٌ محرمٍ فهو مِن فساقِ المسلمين , وأمرُه إلى الله تعالى إن شاء عذَّبه , وإن شاءَ غفَر له , وقال ابن عباسٍ في روايةٍ : ومَن لم يحكُم بما أنزلَ اللهُ فقد فعَل فعلا يُضاهي أفعالَ الكفار
وقيل : أي ومَن لم يحكُم بجميعِ ما أنزلَ الله فهو كافرٌ ; فأما مَن حكَم بالتوحيد ولم يحكُم ببعض الشرائع فلا يدخُل في هذه الآية , والصحيح الأول , إلا أن الشعبي قال : هي في اليهود خاصةً , واختارَه النحَّاس ; قال : ويدل على ذلك ثلاثةُ أشياء ; منها أن اليهودَ قد ذُكِروا قبْل هذا في قوله : " للذين هادوا " ; فعاد الضميرُ عليهم , ومنها أن سياقَ الكلامِ يدل على ذلك ; ألا ترى أن بعده " وكتبنا عليهم " فهذا الضمير لليهود بإجماع ; وأيضا فإن اليهود هم الذين أنكروا الرجْمَ والقصاصَ
فإن قال قائل : " من " إذا كانت للمجازاة فهي عامةٌ إلا أن يقَعَ دليلٌ على تخصيصِها ؟ قيل له : " من " هنا بمعنى الذي مع ما ذكرناه من الأدلة ; والتقدير : واليهود الذين لم يحكُموا بما أنزلَ اللهُ فأولئك هم الكافرون ; فهذا مِن أحسنِ ما قيل في هذا ; ويروى أن حذيفةَ سئل عن هذه الآيات أهي في بني إسرائيل ؟ قال : نعم هي فيهم , ولتسلُكن سبيلَهم حذوَ النعْلِ بالنعلِ , وقيل : " الكافرون " للمسلمين , و " الظالمون " لليهود , و " الفاسقون " للنصارى ; وهذا اختيارُ أبي بكر بن العربي , قال : لأنه ظاهرُ الآيات , وهو اختيارُ ابن عباس وجابر بن زيدٍ وابن أبي زائدة وابن شبرِمة والشعبي أيضاً
قال طاوس وغيره : ليس بكفرٍ ينقل عن الملة , ولكنه كفرٌ دون كفرٍ , وهذا يختلِف إن حكَم بما عنده على أنه مِن عند الله , فهو تبديل له يُوجب الكفرَ ; وإن حكَم به هوى ومعصيةً فهو ذنبٌ تدرِكه المغفرةُ على أصل أهل السنة في الغفران للمذنبين . قال القشيري : ومذهب الخوارج أن مَن ارتشى وحكَم بغير حكمِ الله فهو كافر , وعزي هذا إلى الحسن والسدي , وقال الحسن أيضاً : أخذ الله عز وجل على الحكام ثلاثة أشياء : ألا يتبُعوا الهوى , وألا يخشوا الناس ويخشوه , وألا يشترُوا بآياته ثمناً قليلا

 


“Bütün bu ayələr kafirlər haqda nazil olub. Bu, Muslimin səhihindəki, daha öncə təqdim edilən Bəra hədisində sabitdir. Cumhurun görüşü də budur.
Müsəlmana gəlincə, böyük günah işləsə belə kafir olmaz.
Bu ayədə “idmar” (gizlənmiş ifadələr) olduğu da deyilmişdir. Yəni: Kim Quranı və Rəsulullahın - aleyhissalatu vəssəlam - sözünün rədd edərək Allahın endirdiyilə hökm etməzsə o kafirdir. Bunu, İbn Abbas və Mucahid demişdir. Ayə, bu görüşə görə ümumidir.
İbn Məsud və Həsən dedi: Bu ayə, Müsəlmanlardan, yəhudi və digər kafirlərdən bu əməlin onun üçün halal olduğuna inanaraq Allahın endirdiyilə hökm etməyənlərinin hamısı haqda ümumidir. Lakin, kim özünün haram əməl işlədiyinə etiqadıyla edərsə o Müsəlmanların fasiqlərindəndir. İşi Allaha qalmışdır. Dilərsə əzab edər, dilərsə onu bağışlayar.
İbn Abbas bir rəvayətdə belə demişdir: Kim, Allahın endirdiyilə hökm etməzsə kafirlərin əməllərinə bənzər əməl işləmişdir.
Həmçinin belədə deyilmişdir: Kim, Allahın endirdiyinin hamısıyla hökm etməzsə o kafirdir. Ancaq kim, Tövhidlə hökm edər, lakin şəriətin bir qismiylə hökm etməzsə bu ayənin hökmünə daxil olmaz. Doğru olan birinci görüşdür.

Ancaq Şabi demişdir: Bu ayə yəhudilərə xasdır. Nəhhas da bu görüşü seçmiş və demişdir: Buna üç şey dəlalət edir: Yəhudilər bu ayədən əvvəl “Onunla yəhudilərə hökm edirdilər” sözündə zikr ediliblər. Beləliklə, zamir (şəxs əvəzliyi) onlara aiddir. Digər bir xüsus: kəlamın axışı/siyaqı buna dəlalət edir. Görmürsənmi ki, bundan sonra “onlara yazdıq” deyilir? Bu zamir icmayla yəhudilərə aiddir. Həmçinin, rəcm və qisası inkar edənlər yəhudilər idi.
Əgər deyilsə ki, “mən” (hər kim) ədatı - bunu təxsis edən/xüsusiləşdirən dəlilin vaqe olması istisna - şərt ədatı olaraq işləndiyi zaman ümumilik ifadə edər. Ona belə cavab verilər: “mən” ədatı burada zikr etdiyimiz dəlillərlə bərabər “o kimsə ki” anlamındadır. İfadənin təqdiri isə belədir: Allahın endirdiyilə hökm etməyən yəhudilər, onlar kafirlərdir. Mövzu ətrafında deyilən görüşlərin ən yaxşılarındandır.
Rəvayət edildiyinə görə Huzeyfəyə bu ayənin İsrail övladları haqda olub olmadığı soruşulmuş, o da: “Bəli, bu onlar haqqındadır. Lakin şübhəsiz ki, onların yolunu iki ayaqqabının bir birinə bənzədiyi kimi izləyəcəksiniz!”
“Kafirlər” ifadəsinin Müsəlmanlar, “Zalımlar” ifadəsinin yəhudilər, “Fasiqlər” ifadəsinin xristianlar haqda olduğu da söylənmişdir. Bu Əbu Bəkr bin Əl Arabinin seçdiyi görüşdür. O dedi ki, bu ayənin zahirindən bu anlaşılır. Bu, İbn Abbas, Cabir bin Zeyd, İbn Əbi Zəidə, İbn Şubrumə və həmçinin Şabinin seçdiyi görüşdür.
Tavus və başqaları dedi: Millətdən/dindən çıxaran küfr deyil, “kufrun dunə kufr”dür (yəni: kiçik küfr/ həqiqi küfrdən başqa bir küfr).
Lakin, bu fərqli formalarda ola bilər. Əgər hökm etdiyi şeyin Allah qatından olduğu fikrilə hökm edirsə bu Allahın hökmünün təbdildir/dəyişdirmədir, küfrü gərəkli qılar.
Əgər, hava və həvəsilə günah yoluyla hökm edərsə bu bağışlana biləcək bir günahdır. Bunun dayanağı isə Əhli Sünnətin “günahkarların bağışlanması” haqdakı prinsipidir.
Quşeyri dedi: Xəvariclərin məzhəbi budur ki, kim rüşvət alaraq Allahın hökmündən başqasıyla hökm edərsə kafirdir. Bu görüş Həsən və Suddiyədə nisbət edilmişdir.
Həsən həmçinin dedi: Allah - Azzə və Cəllə - hakimlərdən üç şeydə söz almışdır: hava/həvəsə tabe olmamaları, insanlardan deyil Ondan qorxmaları və ayələrini ucuz qiymətə satmamaları.”

 

Qaynaq: Əbu Abdillah Əl Qurtubi: Əl Cami li Əhkəmil Quran: 7/497-498
Beyrut: Ər Risələ: 1427/2007


  • Zeynul Abidin və Umm Maryam bu ismarıcı bəyəndilər

#3 Usuli

Usuli

    Forum Əhli

  • Moderators
  • 1.213 ismarıc
  • Məzhəb:Hənəfi

Yerləşdirilmə tarixi: 22 iyul 2013 - 05:58

Hənbəli alimlərindən Əhməd İbn Teymiyyə (661-728 h/1263-1328 m) bu haqda belə deyir:
 

ولا ريْبَ أنَّ مَن لم يعتقِد وجوبَ الحكْم بما أنزلَ اللهُ على رسوله فهو كافرٌ ، فمَن استحلَّ أنْ يحكُمَ بين الناسِ بما يَراه هو عدلاً مِن غير اتِّباعِ لما أنزلَ اللهُ فهو كافر . فإنه ما مِن أمةٍ إلا وهي تأمُر بالحكْم بالعدْل ، وقد يكون العدلُ في دِينِها ما رآه أكابرُهم ، بل كثيرٌ مِن المنْتسِبين إلى الإسلام يحكُمون بعاداتِهم التي لم يُنزِلْها الله سبحانه وتعالى ، كسوالف البادية ، وكأوامرِ المُطاعين فيهم ، ويرَون أن هذا هو الذي ينبغي الحكمُ به دون الكتاب والسنة

وهذا هو الكفر ، فإنَّ كثيراً مِن الناس أسلَموا ، ولكن مع هذا لا يحكُمون إلا بالعاداتِ الجاريةِ لهم التي يأمُر بها المُطاعون ، فهؤلاءِ إذا عرَفوا أنه لا يجوز الحكمُ إلا بما أنزلَ اللهُ فلمْ يلتزِموا ذلك ، بل استحلُّوا أن يحكُموا بخلافِ ما أنزلَ الله فهم كُفّارٌ ، وإلا كانوا جُهالاً، كمَن تقدَّم أمرُهم

وقد أمَر الله المسلمينَ كلَّهم إذا تنازَعوا في شيءٍ أن يرُدُّوه إلى الله والرسول ، فقال تعالى: { يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا أَطِيعُوا اللَّهَ وَأَطِيعُوا الرَّسُولَ وَأُولِي الْأَمْرِ مِنْكُمْ فَإِنْ تَنازَعْتُمْ فِي شَيْءٍ فَرُدُّوهُ إِلَى اللَّهِ وَالرَّسُولِ إِنْ كُنْتُمْ تُؤْمِنُونَ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ ذلِكَ خَيْرٌ وَأَحْسَنُ تَأْوِيلاً } ، وقال تعالى: { فَلا وَرَبِّكَ لا يُؤْمِنُونَ حَتَّى يُحَكِّمُوكَ فِيما شَجَرَ بَيْنَهُمْ ثُمَّ لا يَجِدُوا فِي أَنْفُسِهِمْ حَرَجاً مِمَّا قَضَيْتَ وَيُسَلِّمُوا تَسْلِيماً } ، فمَن لمْ يلتزِم تحكيمَ اللهِ ورسولِه فيما شجَر بيْنهم فقد أقسمَ الله بنفْسه أنه لا يؤمِن ، وأما مَن كان ملتزِماً لحكْم الله ورسوله باطناً وظاهراً ، لكن عصَى واتَّبع هوَاه ، فهذا بمنزلةِ أمثالِه مِن العُصاة

 

“Şübhə yoxdur ki, kim Allahın öz rəsuluna endirdiyiylə hökm etməyin vacibliyinə inanmırsa, o kafirdir. Kim Allahın endirdiyinə tabe olmadan, insanlar arasında özünün ədalətli gördüyü şəkildə hökm etməyi halal sayarsa, kafirdir.

Çünki elə bir ümmət yoxdur ki, ədalətlə hökm etməyi əmr etməsin. Lakin onların dinində ədalət öz böyüklərinin görüşlərindən ibarət olur.

Hətta İslam dininə müntəsib olanların bir çoxu belə Allahın – subhənəhu və təala – endirmədiyi adətləriylə hökm edirlər. Köhnə bədəvilər və aralarında itaət edilənlərin əmrlərinə uymaları kimi. Onlar, Kitab və Sünnət olmadan bu adətlərlə hökm vermənin gərəkliliyini düşünürlər. Bu küfrdür.

İnsanlardan bir çoxu müsəlman olmuşlar. Lakin bununla yanaşı öz liderlərinin əmr etdiyi cari adətlərdən başqa bir şeylə hökm vermirlər. (bunlar üçün iki hal mümkündür).

  1. Bu kimsələr Allahın endirdiyindən başqa bir şeylə hökm verməyin caiz olmadığı bilər amma bunu öhdələrinə götürməz (özləri üçün vacib olduğuna inanmazlar) və Allahın endirdiyinə müxalif şeylərlə hökm etməyin halal olduğuna inanarlarsa o halda kafirdirlər.
  2. Əks halda, daha öncə haqlarında danışılan kimsələr kimi sadəcə cahildirlər (fasiqdirlər).

 

Uca Allah müsəlmanların hamısına bir şeydə ixtilaf etdikləri zaman onu Allaha və rəsula həvalə etməyi əmr etmişdir. Uca Allah buyurur: “Ey iman gətirənlər! Allaha itaət edin. Rəsula itaət edin! Sizdən olan əmr sahiblərinədə. Əgər bir şeydə ixtilaf etsəniz – Allaha və axirət gününə inanırsınızsa - onu Allaha və rəsula həvalə edin. Bu sizin üçün daha xeyrli və nəticə etibar ilə daha gözəldir.” (Ən Nisa: 4/59)

“Xeyr! Rəbbinə and olsun ki, aralarında ixtilaf etdikləri şeylərdə səni hakim təyin edib, sonrada verdiyin qərar haqqında içlərində bir sıxıntı duymayıb və tam bir şəkildə təslim olmadıqca iman etmiş olmazlar.” (Ən Nisa: 4/65)

  1. Kim aralarında çıxan ixtilafda Allah və Onun rəsulunu hakim təyin etməyi öhdəsinə götürmürsə (bunun vacibliyinə inanmırsa), Allah özünə and içərək onun iman etmədiyini bildirir.
  2. Kim batinən və zahirən Allahın və rəsulunun hökmünü öhdəsinə götürər (bunun özü üçün vacibliyinə inanar), lakin üsyan edib havasına tabe olarsa, belə birisi bənzəri asilərin səviyyəsindədir (fasiqdir).”

Qaynaq: Əhməd ibn Teymiyyə: Minhəcus Sunnətin Nəbəviyyə: 5/130

Camiatul İmam Muhəmməd: 1406/1986

 

Təliq: İbn Teymiyyənin sözlərində iki təməl məsələ vardır. Qeyri şəri qanunlarla hökm vermək və bu qanunlarla hökm verilməsi üçün onlara baş vurmaq, mühakimə olmaq.

Yəni qeyri şəri qanunlarla hökm edən və edilənlər iki qismdir:

  1. Şəriətlə hökmü vacib saymayanlar. Belələri məhz etiqad səbəbilə kafir olar.
  2. Şəriətlə hökmü vacib sayanlar. Belələri doğru etiqadda olub, əməldə üsyan etdikləri üçün fasiq sayılarlar.

İbn Teymiyyə hər iki hal üçün təməl bir qayda qoyur: Etiqada baxılmalıdır. İbn Teymiyyə həmçinin Nisa-65 ayəsində küfrə səbəb olan şeyin, məhz təhkimin fərziyyətinə inanmamaq olduğunu, əməl olmadığını ifadə edir.

Bizim mövqeyimizin dayandığı ən təməl əsas budur: Bizim hamımızın qəbul etdiyi bir prinsip var. Qeyri İslami qanunlarla hökm edənlər, bunun yanlışlığını qəbul etdikləri zaman kafir yox, fasiq olarlar. Əgər gündə yüzlərcə insana qeyri İslami hökmlər verən - bunun səhv olduğunu qəbul edirsə - kafir olmursa, ömründə bir dəfə bu hökmü tələb edənin kafir olmaması daha öncəliklidir.

İbn Teymiyyənin sözlərindən çıxan nəticəni bu şəkil təlxis edə bilərik: Qeyri İslami hökmlər verən və ya bu hökmə baş vuranlar, doğru olanın bu deyil İslamla hökm etmək və İslami hökmlərə baş vurmaq olduğunu qəbul edirlərsə kafir yox, fasiq olarlar.

 


  • Zeynul Abidin, Saleh, Umm Maryam və bir nəfər bunu bəyənir
Ən çətin yıxılan büt, insanın öz nəfsidir...




Bu mövzunu oxuyan istifadəçi sayı: 0

0 İstifadəçi, 0 Qonaq, 0 Anonim